اجرای 1200 برنامه برای گسترش فرهنگ کتابخوانی در استان
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان همدان از اجرای یکهزار و 200 برنامه فرهنگی در سیوچهارمین دوره هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران خبر داد و گفت: این برنامهها از 23 تا 30 آبانماه با شعار با کتاب گفتوگو کنیم و با هدف گسترش فرهنگ مطالعه، تقویت نقش اجتماعی کتابخانهها و ترویج کتابخوانی، در سراسر استان برگزار میشود.
مهدی کریمی در نشست خبری که روز شنبه 23 آبانماه بهمناسبت آغاز سیوچهارمین دوره هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران برگزار شد، با اشاره به تغییر کارکرد کتابخانههای عمومی، اظهار کرد: کتابخانهها دیگر صرفاً محلی برای نگهداری و امانتدهی کتاب نیستند، بلکه به پاتوقهای فرهنگی و مراکز دائمی یادگیری تبدیل شدهاند.
وی افزود: کتابخانههای نسل چهارم بهعنوان فضایی برای گفتوگو، تضارب افکار و حضور فعال افراد جامعه، نقش مهمی در تقویت همبستگی اجتماعی دارند؛ کتابخانههای عمومی استان همدان نیز با تکیه بر ظرفیتهای محلی و سرمایههای اجتماعی و انسانی، در تلاش هستند عدالت فرهنگی و اجتماعی را از طریق دسترسی عادلانه مردم به منابع و امکانات کتابخانهای، محقق کنند.
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان همدان با اشاره به آغاز سیوچهارمین دوره هفته کتاب با شعار «با کتاب گفتوگو کنیم» از 23 تا 30 آبانماه، گفت: حدود یکهزار و 200 برنامه فرهنگی برای این هفته در کتابخانههای عمومی استان پیشبینی شده است.
وی یکی از برنامههای شاخص این دوره را برگزاری دومین دوره جایزه ملی نشان همخوان عنوان کرد و افزود: این جایزه برای دومین سال پیاپی با هدف تقدیر از فعالان حوزه کتاب و کتابخوانی برگزار میشود و کتابداران، کتابخانهها، مروجان کتابخوانی، فعالان فضای مجازی، کتابفروشان و پیشکسوتان این حوزه را در بر میگیرد.
کریمی از رونمایی 26 عنوان کتاب در هفته کتاب خبر داد و گفت: این آثار توسط 22 نویسنده همدانی تألیف شدهاند و مراسم رونمایی آنها بهعنوان یکی از برنامههای شاخص و گسترده کتاب در غرب کشور، برگزار خواهد شد.
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان همدان برنامه 1111 با عنوان یک روز تفریح با کتاب را از دیگر برنامههای این هفته برشمرد و افزود: این برنامه با حضور دانشآموزان و به یاد کودکان مظلوم میناب برگزار میشود و طی آن حدود یکهزار و 111 بادبادک در محل کتابخانه مرکزی همدان به پرواز درمیآید؛ این برنامه با هدف ایجاد فضایی شاد و پیوند دادن نشاط اجتماعی با موضوع کتاب و کتابخوانی، طراحی شده است.
کریمی از افتتاح بخش همدانشناسی کتابخانه مرکزی نیز خبر داد و گفت: در این بخش، آثار نویسندگان بومی و کتابهای مرتبط با تاریخ، فرهنگ و ظرفیتهای استان همدان گردآوری میشوند.
وی با اشاره به آغاز زودهنگام برنامههای هفته کتاب، افزود: با همکاری انجمن خیرین کتابخانهساز، برنامهای در بخش سرطان بیمارستان اکباتان برگزار شد و ضمن حضور در کنار کودکان بستری و دلجویی از آنان، کتابهایی اهدا و برنامههای فرهنگی متناسب با شرایط این کودکان، اجرا شد.
کریمی در بخش دیگری از سخنان خود از قرار گرفتن دو پروژه کتابخانهای استان در فهرست طرحهای نشاندار کردن مالیاتی خبر داد و اظهار کرد: برای نخستینبار در سه سال گذشته، با حمایت سازمان برنامه و بودجه و سازمان امور مالیاتی، دو پروژه کتابخانهای همدان مشمول این طرح شدهاند.
وی افزود: درمجموع 13 میلیارد تومان اعتبار برای این دو پروژه درنظر گرفته شده که 10 میلیارد تومان آن به کتابخانه استاندارد شهر اسدآباد و سه میلیارد تومان به کتابخانه روستای ونایی در شهرستان کبودراهنگ، اختصاص دارد.
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان همدان با اشاره به نقش مؤدیان مالیاتی در تأمین این اعتبارات، گفت: مؤدیان مشمول ماده 100 قانون مالیاتهای مستقیم تا پایان آبانماه فرصت دارند پروژه مورد نظر خود را انتخاب کنند و مالیاتشان را به آن اختصاص دهند؛ تاکنون مبالغ مناسبی در این زمینه تأمین شده و امیدواریم با اطلاعرسانی رسانهها، کل اعتبار پیشبینیشده، جذب شود.
وی همچنین از بخشودگی 90 درصدی جرائم دیرکرد کتاب در هفته کتاب خبر داد و ابراز کرد: این طرح در کتابخانههای عمومی استان اجرا خواهد شد.
کریمی با ارائه آماری از وضعیت کتابخانههای عمومی استان، اظهار کرد: درحال حاضر 114 باب کتابخانه عمومی در همدان فعال است که بهازای هر 25 هزار نفر، حدود 1.60 کتابخانه به مراجعان خدمات ارائه میدهند.
وی با بیان اینکه آمارهای ارائهشده مربوط به هفتماهه سال 1405 است، افزود: تعداد اعضای کتابخانههای عمومی استان به 47 هزار و 170 نفر رسیده و 42 هزار و 540 متر مربع زیربنا با سرانه 2.45 متر مربع بهازای هر 100 نفر، در اختیار اعضا و مراجعان قرار دارد؛ همچنین یک میلیون و 509 هزار نسخه کتاب در کتابخانههای عمومی استان موجود است.
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان همدان با اشاره به فعالیت کتابخانههای مشارکتی، بیان کرد: 9 کتابخانه مشارکتی با همکاری دستگاهها و سازمانهای مختلف در استان، فعال هستند.
وی ادامه داد: در استان 61 کتابخانه شهری و 42 کتابخانه روستایی وجود دارد و سه کتابخانه سیار نیز فعالیت میکنند که تعداد آنها نسبت به سال گذشته از دو باب به سه باب افزایش یافته است؛ این کتابخانهها با پوشش نقاط خدمتی متعدد، بهویژه در مناطق مختلف روستایی، امکان دسترسی کودکان و نوجوانان به منابع کتابخانهای را فراهم میکنند.
کریمی با اشاره به نیروی انسانی این مجموعه، گفت: 210 نفر شامل 124 خانم و 86 آقا در کتابخانههای عمومی استان مشغول فعالیت هستند که از این تعداد، 109 نفر مدرک کارشناسی ارشد دارند. حضور نیروهای جوان و تحصیلکرده در رشتههایی مانند علم اطلاعات و دانششناسی و روانشناسی، ظرفیت مناسبی برای ارائه خدمات فرهنگی ایجاد کرده است.
وی افزود: 114 باب کتابخانه عمومی استان درمجموع 143 نقطه خدمتی را پوشش میدهند.
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان همدان از فراهم شدن امکان صدور مجوز برای ایجاد پانسیونها و سالنهای مطالعه خصوصی خبر داد و اظهار کرد: متقاضیان ایجاد این فضاها در شهرها و روستاها باید درخواست خود را برای دریافت مجوز به اداره کل کتابخانههای عمومی ارائه کنند.
وی با اشاره به فعالیت دو پانسیون مطالعاتی در استان همدان، از پیگیری برای راهاندازی سه تا چهار پانسیون دیگر خبر داد و گفت: این مراکز پس از طی مراحل قانونی و دریافت مجوز، امکان ارائه خدمات به متقاضیان را خواهند داشت. پانسیونهای مطالعاتی با فراهم کردن محیطی آرام و امکان مطالعه در ساعات طولانی، فضایی مناسب برای دانشآموزان، داوطلبان کنکور و متقاضیان ورود به مقاطع تحصیلات تکمیلی، فراهم میکنند.
کریمی با اشاره به میزان استفاده از منابع کتابخانهای، ابراز کرد: در هفتماهه نخست امسال 462 هزار و 369 نسخه کتاب از کتابخانههای عمومی استان به امانت داده شده که میانگین ماهانه آن حدود 66 هزار نسخه است.
وی همچنین از فعالیت 11 کتابخانه عمومی در روزهای تعطیلی اعلامشده از سوی استانداری خبر داد و اظهار کرد: درحال حاضر 14 پروژه عمرانی در شهرها و مناطق مختلف استان، ازجمله نهاوند، سرکان، رزن، بهار، کبودراهنگ، اسدآباد و همدان، در مراحل مختلف اجرا قرار دارند.
این مقام مسئول افزود: تکمیل این پروژهها نیازمند تأمین و تزریق منابع مالی است؛ سال گذشته بهدلیل محدودیتهای مالی دولت و مسائل ناشی از جنگ، شرایط مناسبی برای پیشبرد طرحها وجود نداشت، اما امیدواریم با حمایت استاندار و سازمان برنامه و بودجه، در سال جاری تعدادی از آنها به بهرهبرداری برسند.
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان همدان با اشاره به پیشرفت 62 درصدی پروژه کتابخانه استاندارد اسدآباد و پیشرفت 40 درصدی یکی دیگر از پروژههای کتابخانهای، گفت: امیدواریم با تأمین اعتبار، روند تکمیل این طرحها سرعت بگیرد.
وی همچنین از شناسنامهدار شدن 12 پروژه کتابخانهای خبر داد و بیان کرد: با پیگیری همکاران، تاکنون 12 پروژه دارای شناسنامه شدهاند و امکان پیگیری اعتبارات ملی برای آنها فراهم شده است.
کریمی با اشاره به پروژه کتابخانه شهر دمق در شهرستان رزن، افزود: عملیات عمرانی این کتابخانه به پایان رسیده و تنها بخشی از کارهای تکمیلی آن باقی مانده است که امیدواریم با تزریق اعتبار از سوی نهاد کتابخانههای عمومی کشور در روزهای آینده، این مرکز در اختیار اعضا و مراجعان قرار گیرد.
وی با اشاره به وضعیت تأمین منابع کتابخانهای، گفت: از ابتدای سال جاری اداره کل کتابخانههای عمومی استان یکهزار و 364 نسخه کتاب خریداری کرده و نهاد کتابخانههای عمومی کشور نیز هفت هزار و 762 نسخه کتاب به کتابخانههای استان اختصاص داده است.
کریمی مشارکت مردم در اهدای کتاب را از ظرفیتهای ارزشمند این مجموعه دانست و اظهار کرد: تاکنون 35 هزار و 865 نسخه کتاب از سوی مردم استان به کتابخانههای عمومی اهدا شده است.
وی افزود: بنیاد قلمچی نیز10 هزار و 236 نسخه کتاب، شامل کتابهای کمکآموزشی و آثار حوزه کودک از ناشران مختلف، به کتابخانههای عمومی استان اهدا کرد که ارزش آن حدود سه میلیارد و 700 میلیون تومان برآورد شده است.
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان همدان همچنین از امکان دسترسی رایگان به پایگاههای اطلاعاتی در 14 کتابخانه استان خبر داد و ابراز کرد: دانشجویان و پژوهشگران مقاطع تحصیلات تکمیلی میتوانند از این ظرفیت برای دسترسی به مقالات علمی و پایاننامهها، استفاده کنند.
کریمی بازطراحی فضای کتابخانههای عمومی را یکی از برنامههای مهم این مجموعه دانست و گفت: برای تبدیل کتابخانهها به فضاهایی جذاب، بهویژه برای کودکان و نوجوانان، باید در طراحی، عناصر بصری و فضای داخلی آنها، تغییراتی ایجاد شود.
وی با اشاره به آغاز بازطراحی کتابخانه آزادی همدان بهعنوان قدیمیترین کتابخانه شهر، اظهار کرد: امیدواریم با تأمین اعتبار، این کتابخانه با شکل و شرایط مناسبتری در اختیار اعضا قرار گیرد. تا پایان سال نیز بازطراحی چهار تا پنج کتابخانه دیگر ازجمله کتابخانه مرکزی همدان و کتابخانههای نهاوند و اسدآباد، آغاز خواهد شد.
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان در پاسخ به سؤال خبرنگار روزنامه سپهرغرب درباره وضعیت کتابخانههای روستایی استان، بهویژه در روستاهای پُرجمعیتی که همچنان از کتابخانه عمومی برخوردار نیستند نیز اظهار کرد: در موضوع احداث کتابخانههای روستایی، تأمین زمین یکی از الزامات اجرای پروژه است و روستاها و شوراهای محلی میتوانند زمین مناسب را برای این منظور، معرفی کنند تا درصورت فراهم بودن شرایط، امکان احداث کتابخانه فراهم شود.
وی با اشاره به اینکه برخی روستاهای استان با وجود جمعیت قابل توجه همچنان فاقد کتابخانه هستند، افزود: روستاهایی که جمعیت آنها به حدود پنج هزار نفر میرسد، میتوانند با ارائه درخواست و معرفی زمین، زمینه پیگیری احداث کتابخانه را فراهم کنند و اداره کل نیز در چارچوب ضوابط، موضوع را بررسی و پیگیری خواهد کرد.
کریمی همچنین درباره کتابخانههایی که در برخی روستاها وجود دارند اما با کمبود نیروی کتابدار مواجه هستند، بر ضرورت پیگیری وضعیت این مراکز و تأمین نیروی مورد نیاز تأکید کرد.
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان همدان در بخش دیگری از پاسخ خود به سؤال خبرنگار سپهرغرب درباره برنامههای ترویج کتابخوانی در فضای عمومی همدان، از همکاری با شهرداری و سازمان زیباسازی برای ایجاد اِلمانها و فضاهای مرتبط با کتاب خبر داد و گفت: در ماههای آینده سه تا چهار اِلمان با محوریت کتاب و کتابخوانی در سطح شهر پیشبینی شده که امیدواریم یک یا دو مورد از آنها تا پایان پاییز اجرا شود.
وی تأکید کرد: هدف از این همکاری، افزایش سهم کتاب و کتابخوانی در مبلمان شهری و آشنایی بیشتر مردم با کتاب و نویسندگان در فضای عمومی شهر است.