کردستان از استان‌های پربارش در کشور و متوسط بارندگی استان 2 برابر میانگین کشوری است، ضمن اینکه ظرفیت منابع آبی استان 4.7 میلیارد مترمکعب است اما فقط 25 درصد آن مورد بهره‌برداری قرار می‌گیرد و از این میزان هم 90 درصد در بخش کشاورزی استفاده می‌شود.

با وجود اینکه هفت درصد منابع کشور در کردستان قرار دارد اما به دلیل کاهش بارندگی در سال‌های اخیر، برداشت بی رویه و خارج از ظرفیت آب‌های زیرزمینی در شرق استان، آبخوان‌ها را دچار افت قابل توجهی کرده که زنگ خطری برای آینده سفره‌های آب زیرزمینی است.

برای مدیریت این شرایط و ممانعت از افت بیشتر منابع آبی به ویژه سفره‌های زیرزمینی، چند سالی است که اجرای پروژه‌های آبخیزداری و آبخوانداری در دستور کار ادارات کل منابع طبیعی قرار گرفته است که به گفته کارشناسان، در کوتاه و درازمدت می‌تواند بسیار کمک کننده باشد.

اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری کردستان هم طی سال‌های اخیر، طرح‌های خوبی در زمینه آبخیزداری و آبخوانداری به ویژه در مناطق شرقی استان اجرا کرده که برای اطلاع بیشتر از میران تأثیر این طرح‌ها و آخرین وضعیت آبخوان‌ها با عارف بهمنی معاون آبخیزداری اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری کردستان گفت‌و‌گویی انجام دادیم شرح آن که در ادامه می‌آید.

* تاکنون چند سازه آبخیزداری در کردستان با چه میزان اعتبار اجرا شده است؟

طی بیش از سه دهه اقدامات آبخیزداری در استان بیش از هفت هزار سازه در قالب اقدامات اصلاحی آبخیزداری به منظور ساماندهی و مدیریت روانابهای سطحی و رسوبات حاصل از فرسایش در استان با اعتباری بیش از 2 هزار و 500 میلیارد ریال اجرا شده است.

* چند مورد از این سازه‌ها سال گذشته اجرا و بهره برداری شد؟

سال گذشته در سطح 9 مورد از حوضه‌های آبخیز استان با اعتباری بیش از 450 میلیارد ریال مجموعه متنوعی از اقدامات آبخیزداری به انجام رسید.

* بیشتر سازه‌های آبخیزداری در کدام مناطق استان اجرا شده است؟

پراکنش اقدامات و سازه‌های آبخیزداری پوشش دهنده سطح و گستره حوضه‌های مطالعه شده استان و طیف متنوعی از اقدامات بوده که تراکم آنها در سطح استان تابع نیازها و موجودیت مطالعاتی حوضه‌هاست.

هدف از اجرای این طرح‌ها چیست و چقدر در کاهش هدررفت منابع آبی تاثیرگذار بوده است؟

بهمنی:‌ اجرای این طرح‌ها و اقدامات اهداف چند منظوره ای رو از نگهداشت رسوب، افزایش زمان تمرکز حوضه‌های آبخیز، مدیریت رواناب‌های سطحی تا استحصال آب و تغذیه منابع آب زیر زمینی و همچنین اصلاح و تعدیل پروفیل طولی آبراهه‌ها محقق می‌سازد.

* همکاری مردم برای اجرای طرح‌های آبخیزداری چگونه است؟

بهمنی: مردم به دلیل شرایط اقتصادی، نیازهای معیشتی و اولویت‌های فردی زندگی و همچنین هزینه‌های بالای اجرای پروژه ها، توان مشارکت مالی ندارند ولی انتظاری که از جوامع محلی و مردم هست اینه که در نگهداری و صیانت و مراقبت از اقدامات صورت پذیرفته کوشا بوده و مشارکت کنند.