طی آخرین بررسی‌های قوم‌ باستان‌شناسی اخیر در شهرستان الیگودرز، عناصر معماری و تاریخی مهمی از نخستین میدان چوگان در لرستان و غرب کشور به دست آمد.

به گزارش گروه خبری سپهر؛ به نقل از روابط عمومی میراث فرهنگی لرستان، طی آخرین بررسی‌های قوم‌ باستان‌شناسی اخیر در شهرستان الیگودرز، عناصر معماری و تاریخی مهمی از نخستین میدان چوگان در لرستان و غرب کشور به دست آمد. 

عناصر معماری مکشوفه شامل ۴ میل سنگی ایستاده، به شکل غنچه‌ی گل یا قارچی شکل و مربوط به دروازه‌های میدان چوگان هستند که یکی از آنها دارای کتیبه‌ای به زبان فارسی است.

کتیبه‌ مکشوفه بر بدنه‌ میل سنگی دروازه‌ی میدان چوگان، شامل ۴ مصرع شعر فارسی است که تاریخ ۱۱۱۶ هجری قمری را بر خود دارد که با اواسط دوره‌ی صفویه همزمان است.

متن کتیبه نشان می‌دهد یحیی بن یوسف نوه‌ خلیل خان سرلک، از حاکمان سرشناس بختیاری در دوره‌ی صفوی، بنای عمارتی را در این منطقه بنیان نهاده که مشرف به میدان چوگان بوده است. سنگهای پاک‌تراش به جای مانده از این عمارت، که اکنون در اطراف پراکنده شده‌اند، حکایت از شکوه و عظمت این بنا دارد.

هر چهار میل سنگی از محل خود جدا و در سده‌های گذشته پس از تخریب میدان چوگان، به قبرستان خلیل آباد واقع در دامنه‌های قالی‌کوه و اشترانکوه منتقل شده‌اند. از این تعداد سه میل سنگی که توسط سودجویان آثار فرهنگی-تاریخی  در معرض تخریب و یکی از آنها را نیز شکسته بودند، به موزه‌ی مردم‌شناسی الیگودرز انتقال یافته‌اند. نمونه‌ی مشابه‌ این میل‌های سنگی هم اکنون در میدان نقش جهان اصفهان که قدیمترین میدان چوگان در جهان است، وجود دارد.

همچنین در نقاشی‌های مینیاتور دوره‌ی ‌صفوی به کرات شاهد این میل‌های سنگی هستیم. چوگان را می‌توان بازی مشترک اسب و انسان و بی نظیر در نوع خود دانست که هماهنگی بین دو موجود زنده را برجسته می کند و از دوره‌ی ساسانی تا کنون در ایران رواج داشته است.

چوگان از منظر جنبه های گوناگون هنری، موسیقیایی، نمایش تا بازی همبسته اسب و انسان نشان دهنده شکل گیری یک فرهنگ با سابقه طولانی در سرزمین ایران است. چوگان، بازی بی‌انگیزه‌ای نبوده‌است و کاملاً یک بازی استراتژیک است که آمادگی سوار و اسب را با هم نیاز داشته‌است.

سوار و اسب در بازی چوگان مشق رزم میکرده‌اند. اسب وقتی مقابل مانعی قرار می‌گیرد، فرار می‌کند اما اسب چوگان به سمت مانع رفته و خود را در شرایطی قرار می‌دهد که سوار، چوگان بزند. اسبی که خود با شرایط چوگان باز در میدان تطبیق می‌دهد براحتی در میدان جنگ نیز حضور می‌یابد.

کشف این میدان بعد از اصفهان و قزوین، سومین میدان چوگان در ایران به شمار می‌آید که باب تازه‌ای در مطالعات دوره‌ صفوی باز نموده است.

منبع: خبرگزاری فارس